mirror-cover

4-ster

Regie: Alex Proyas | Met: Rufus Sewell, Kiefer Sutherland, Jennifer Connelly, William Hurt | Genre: Science Fiction | Land: VS | Duur: 100 min

“Imagine a life alien to yours. In which you memories were not your own, but those shared by every other of you kind. Imagine the torment of such an existence….no experiences to call your own.” – Mr. Hand, DARK CITY

Dark City maakt deel uit van een reeks science fiction films die aan de vooravond van het nieuwe millennium verschenen en waarin computereffecten de fantasie van de makers ondersteunden in plaats van ze te ontnemen. Daar waar The Matrix (1999) en The Truman Show (1998), twee films over een man op zoek naar zichzelf in een plek waar niets is wat het lijkt, als instaklassiekers werden beschouwd, bleef deze echter verweesd achter. De nachtmerrieachtige wereld, ontstaan door een kruisbestuiving tussen science fiction en film noir, lijkt complex aan de buitenkant, maar is relatief simpel onder het oppervlak. De kracht van deze film ligt bij de verbeelding van de bedenkers. Je kan het in de filmwereld niet over eye-candy hebben zonder Dark City te vermelden. Vooral dan de in 2008 verschenen director’s cut, want zoals bij ontelbare andere pareltjes werd de originele versie door de studio (New Line Cinema) verkracht op alle mogelijke manieren.

Rufus Sewell (die het nadien amper nog tot hoofdrolspeler schopte) vertolkt John Murdoch, een man met geheugenverlies die hopeloos op zoek gaat naar de sleutel tot zijn verleden in de metropool uit de titel. Deze plek wordt geteisterd door de Strangers, een Gestapo-achtig ensemble van buitenaardse wezens die met behulp van een gegijzelde wetenschapper (Kiefer Sutherland) de onzichtbare touwen in handen hebben. Ondertussen maakt detective William Hurt in een parallel lopende verhaallijn jacht op een seriemoordenaar. Hij wordt bijgestaan door Jennifer Connelly, de vrouw van onze aan-amnesie-leidende-protagonist. Haar vermiste man past door omstandigheden namelijk perfect in het plaatje van de killer.

Elke avond, bij klokslag middernacht, valt de stad in een diepe, comateuze slaap. Op dat moment komen de Strangers naar buiten om de boel te herordenen; gebouwen worden hertekent en levens worden op hun kop gezet. In één van de indrukwekkendste scènes valt een ordinair koppel in slaap in hun kom soep en worden ze wakker als de steenrijke eigenaars van een kolossaal herenhuis, zonder te beseffen wie ze voordien ooit geweest zijn. Waarom precies? Geen idee, maar het heeft te maken met de zoektocht naar de menselijke ziel, iets waar de uitstervende Strangers blijkbaar wat van kunnen opsteken. Wanneer John Murdoch aan het begin van de film ontwaakt, heeft hij echter door dat er iets niet pluis is. En daar hadden de Strangers niet op gerekend.

Naar mate de film vordert krijgen we wel enkele antwoorden, zodat van een open einde in Dark City geen sprake is. Regisseur Alex Proyas (The Crow) focust zich toch vooral op het visuele, maar doet dat op een grandioze, zelden geziene manier. Zijn wereld krijgt door een late plotwending zelfs nog meer diepgang, maar veel meer dan een geweldig cinematisch avontuur had de filmmaker niet in gedachten. Wie wil opgaan in de duisternis van een inventieve stad – mee ontworpen door de legendarische H.R. Giger (Alien) – en open staat voor grote ideeën, zit aan het juiste adres.

Regisseur Proyas kent zijn klassiekers en leende hier en daar wat elementen uit neo noir klassiekers als Metropolis en Blade Runner, maar van flagrant plagiaat is geen sprake. Dit is een eerbetoon aan bovenvermelde films en kan gerust op eigen poten overeind blijven, zelfs anno 2014. Dark City kwam uit voor de mensheid had kennis gemaakt met het gelijkaardige en (terecht) opgehemelde The Matrix, maar Alex Proyas kreeg voor zijn concept nooit de erkenning die hij verdiende. Tijd om daar verandering in te brengen.