mirror-cover

4,5-ster

Regie: Leos Carax | Met: Denis Lavant, Edith Scob, Eva Mendes, Kylie Minogue | Genre: ? | Land: Frankrijk – Duitsland | Duur: 115 min

“Beauty? They say it’s in the eye, the eye of the beholder” – L’Homme à la tache de vin, HOLY MOTORS

Holy Motors, de eerste langspeler van Leos Carax in tien jaar, is een ode aan cinema. Het is zo’n film die allicht enkel door de meest toegewijde cinefielen en fans van het excentriekere werk zal gesmaakt worden. En dan nog. Voor deze prent geldt: hoe meer films je hebt gezien, hoe minder Holy Motors steek houdt. Zo drastisch verschilt deze prent van het traditionelere werk.

Waar het om draait is een mysterieuze Fransman die in de huid kruipt van allerlei personages in verschillende kortverhalen die weinig of niets met elkaar te maken hebben. Wat wel duidelijk is, is dat we elk van de personages treffen op het dieptepunt van hun leven. Dat is Holy Motors in een notendop. De bizarre avonturen bevatten onder andere een erotisch motion-capture ballet, een abstracte fabel waarin een boerka-dragende Eva Mendes een slaaplied zingt voor een agressieve kabouter en een hartverscheurende musical-sectie met Kylie Minogue. Om maar te zeggen dat er aan variatie geen gebrek is. Het resultaat is overweldigend. Het maakt van Holy Motors één van de meest unieke films van het afgelopen decennium.

Er dient duchtig tussen de lijnen te worden gelezen in dit puzzelachtig opus. Eén ding wordt al vrij snel duidelijk: Carax draagt deze film op aan het medium dat hem zo dierbaar is. Hij bekijkt de filmgeschiedenis niet als voer om te herkauwen of te imiteren, maar als een heilige bron van inspiratie die tot nieuwe en mysterieuze dingen kan leiden. In de David Lynch-achtige proloog zien we hoe regisseur Carax ontwaakt en via een geheime deur in zijn slaapkamer een gevulde cinemazaal binnenstapt. Alsof hij zijn eigen film betreedt. Wat volgt is een zelden geziene mix van absurditeit, poëzie, tragedie en nostalgie.

De briljante Denis Lavant speelt Monsieur Oscar, een man met een belangrijke job. Wat die job precies inhoudt, komen we nooit letterlijk te weten. Hij wordt met een witte limousine doorheen Parijs gechauffeurd om een reeks “afspraken” na te komen in opdracht van Celine, de elegante oudere dame achter het stuur van de wagen. Zij wordt overigens gespeeld door Edith Scob, de actrice die tientallen jaren terug te zien was in Georges Franju’s klassieker Les Yeux Sans Visage, iets dat bij de kenners aan het eind van het verhaal een belletje zal doen rinkelen.

In de limo – die tevens dienst doet als dressing room – bereidt Oscar zich voor op zijn opdrachten: hij opent een dossier, leest welke rol hij moet vertolken en wanneer hij uitstapt op de aangeduide locatie is hij volledig in de huid van het personage gekropen. Die figuren variëren van een oude bedelaarsvrouw en een man op zijn sterfbed, tot een moordenaar en de dubbelganger van diens slachtoffer. De overgang naar een nieuw personage betekent ook dat de film een verandering van sfeer en genre ondergaat. Tegen het eind heeft Holy Motors quasi het hele spectrum doorkruist: van film noir tot fantasy, van drama tot musical en alles er tussenin.

Is Oscar een acteur? Zo ja, voor welk publiek treedt hij dan op? Of doet dat soort vragen er gewoon niet toe? Op een duidelijke uitleg hoef je alvast niet te wachten. Het enige wat we te weten komen is dat Oscar zijn werk doet voor “la beauté du geste”. Lavant speelt Oscar op wonderlijke wijze en belichaamt elk personage met volle overgave; een bewonderenswaardig staaltje acteerkunst.

Regisseur Carax speelt het spel volgens zijn eigen kunstzinnige regels. Met een nostalgische blik kijkt hij terug op de filmgeschiedenis, maar terwijl hij rouwt om het verleden viert hij de hoopvolle toekomst van het medium.