Regie: Billy Wilder / Met: William Holden, Gloria Swanson, Erich von Stroheim … / Genre: Drama – Film Noir / Land: VS / Duur: 110 min. /

“We didn’t need dialogue. We had faces!”– Norma Desmond, SUNSET BLVD.

In Billy Wilder’s fantastische noir-klassieker SUNSET BOULEVARD wordt de wreedheid van Hollywood onthuld. Dit verhaal over uitbuiting en gebroken dromen, vertelt door een man vanuit de dood, is na 64 jaar nog steeds bijzonder relevant. Een tijdloze satire over de magische, maar genadeloze plek die Tinseltown altijd is geweest.

SUNSET BOULEVARD volgt het leven van Joe Gillis (William Holden), een sukkelende scenarist die nauwelijks genoeg verdient om zijn huishuur te betalen. Hij is zijn schuldeisers letterlijk één verkeerslicht voor wanneer hij hen met zijn wagen afschudt op de bekende boulevard. Gillis rijdt de oprijlaan van een alleenstaande villa op in de hoop zijn auto – die in beslag zou worden genomen – er een tijdje te stockeren. De vervallen villa staat echter niet zo leeg als ze er uitziet en is eigendom van de ooit bekende filmster Norma Desmond (Gloria Swanson), een actrice uit de periode van de stille films. Ze verslijt er haar dagen in bittere anonimiteit met haar butler Max, wachtend op een terugkeer naar de gloriedagen van weleer.

De excentrieke vrouw ziet in Gillis de gedroomde kans op nieuw succes en wil dat hij haar comeback film schrijft. Niet meteen het soort project dat Gillis voor ogen had, maar ze gooit met bakken geld en wil hem bovendien onderdak geven. Win-win, toch? Wat hij zich echter niet realiseert is in welke mate ze zijn leven begint te controleren vanaf dan. Hij moet de film vanuit haar woonst schrijven en geleidelijk aan verandert de ingehuurde scenarist in een soort gevangene. Zelfs een relatie opbouwen met de jonge Betty – een aspirante scenariste die een boontje heeft voor Joe – is aartsmoeilijk. De transformatie zorgt voor enkele nachtmerrieachtige passages, tot wanneer butler Max een tragisch geheim meedeelt aan de schrijver.

Het grootste plezier van deze film is de clash tussen de natuurlijke acteerprestaties van William Holden en het over-the-top werk van Gloria Swanson, een actrice die echt uit de periode van de stille film komt. Ze portretteert iemand die – op het krankzinnig gedrag na – bijna zichzelf zou kunnen zijn. De spanning tussen beide personages zorgt voor een goede dosis donkere humor, daar elk moment waarop Norma dramatische poses aanneemt om iets verduidelijken al snel ondermijnd wordt door Joe’s nuchtere no-nonsens aanpak.

Ondanks de humoristische momenten vinden we in SUNSET BOULEVARD ook heel wat noir elementen terug zoals de donkere belichting, de femme fatale en het feit dat de verteller vanuit de ik-persoon spreekt. Billy Wilder’s geniale openingsshots zorgen bovendien al voor voldoende intrige om de humor die volgt een duistere ondertoon te geven. Mocht je als kijker het gevoel hebben dat je, net als Joe, vastzit in een absurde nachtmerrie, dan is dat niet abnormaal. In Norma’s wereld is alles gewoonweg vreemd. Van zodra Joe aan haar vervallen villa arriveert wordt hij bijvoorbeeld aanzien als de begrafenisondernemer. Er bevindt zich namelijk een lijk in huis. Op zich al behoorlijk creepy, maar wacht tot je ziet wie of wat er dood is.

Norma zelf leeft compleet afgescheiden van de echte wereld en spendeert haar dagen met het herbekijken van haar grootste filmmomenten. Van de eerste tot de laatste scène is duidelijk dat deze vrouw knettergek is en dat heeft  ze  te danken aan de quasi perfecte vertolking door Swanson, die een legendarisch personage neerzet. De meeste van haar uitspraken zijn dan ook hoog terug te vinden in lijstjes van de meest memorabele filmquotes aller tijden.

Al even memorabel zijn sommige scènes. Van de begrafenis om middernacht – van het hierboven vermelde lijk – tot Norma’s laatste afdaling van de enorme trappen in haar huis met de woorden “All right, Mr. DeMille, I’m ready for my close-up.” Het is allemaal zo dubbelzinnig en regisseur Wilder wist het perfect in beeld te brengen.

Doorheen de rijke Hollywoodgeschiedenis zijn er talloze films over de filmindustrie gemaakt (MULHOLLAND DRIVE, 8½ en BOOGIE NIGHTS springen meteen in gedachten) . De eerste – en nog steeds één van de beste – is SUNSET BOULEVARD, een film die het aandurfde het gordijn dat de realiteit van fictie scheidt weg te trekken. De film toont aan dat de obsessie door bekendheid van alle tijden is. In dit geval, bij Norma, is de nood om aanbeden te worden zo hoog dat haar aftocht naar de obscuriteit een hoge prijs met zich meebrengt, zowel voor zichzelf als voor Joe.

5-ster